Feiten. Anders bekeken.

Modemuseum opent expo ‘Across Japan’

Geschreven door  op in Cultuur.

 

Dit weekend gaat het Yokoso Festival van start om het 25-jarige bestaan van de Japanse Tuin te vieren. Tot eind oktober worden allerlei festiviteiten georganiseerd. Zo kan je vanaf 4 maart de tentoonstelling ‘Across Japan’ bezoeken in Modemuseum Hasselt. 

Maison Margiela Artisanal door John Galliano, Herfst 2015 Couture.
Foto: Paolo Roversi/Vogue Italia, september 2011 © Paolo Roversi

Het onderwerp is de kruisbestuiving tussen Japan en het westen. Het levert dikwijls een vreemd, desalniettemin interessant en fascinerend resultaat op. “Deze expo toont niet de traditionele Japanse kleding maar wel de interactie die ontstaan is door wederzijdse beïnvloeding, ook al horen de ontwerpers dat zelf niet graag”, vertelt conservator en tevens curator van deze expo Karolien De Clippel. “De focus ligt voornamelijk op de laatste 35 jaar, vanaf de revolutie die in de jaren ’80 ontstaan is door de Japanse ontwerpers Yohji Yamamoto en Rei Kawakubo, maar we hebben ook aandacht voor de historische context.”

Als je de tentoonstelling betreedt, zie je vijf totaal verschillende kledingstukken. Hiermee worden de diverse thema’s geïllustreerd: japonisme, wabi-sabi, kawaii, gi-jutsu en ma. “Ook al dragen heel wat stukken kenmerken van meerdere categorieën”, zegt Karolien De Clippel.

Het japonisme toont de invloed van de Japanse mode en esthetiek op de westerse mode doorheen de eeuwen. “In 1850, na twee eeuwen van isolatie, wordt Japan terug opengesteld voor export naar het westen”, legt de curator uit. “We beginnen met een kledingstuk dat perfect het idee van deze expo illustreert: een westers kledingstuk in Japanse stijl. De grote doorbraak komt er door de wereldtentoonstellingen van 1862 in Londen en 1867 in Parijs. Kimono’s en hebbedingen zoals parasols, waaiers en make-up tasjes werden een ware hype. Ontwerpster Madeleine Vionnet inspireerde zich in de jaren ’30 door kimono’s. Modehuis Balenciaga werd op zijn beurt door haar geïnspireerd en creëerde loszittende en architecturale kleding, dat in schril contrast stond met concurrent Christian Dior. Vanaf de jaren ’70 maakte Kenzo zijn intrede, dat stond bekend om het gebruik van warme kleuren en bepaalde streepjesmotieven. Dit merk werd snel populair door haar integratie in de westerse cultuur. In tegenstelling tot Hanae Mori, die meer vasthield aan haar Japanse roots.”

“Een anekdote uit de 16e eeuw verklaart ‘wabi-sabi’”, vertelt de conservator. “Een jongeman wilde de traditionele theeceremonie leren. De meester vroeg hem om eerst de tuin te onderhouden. De jongen harkte de tuin totdat die er perfect bij lag. Daarna schudde hij aan de kerselaar zodat er een paar bloemetjes op goed geluk op de grond belandden. ‘Nu is de tuin perfect’, zei de jongen tegen de meester. Daarop werd hij toegelaten tot de school.”

In de jaren ’80 maakten Japanse ontwerpers Yohji Yamamoto en Rei Kawakubo furore met hun controversiële esthetiek van ‘wabi-sabi’. Deze visie op schoonheid gaat uit van het imperfecte, onafgewerkte en vergankelijke, wat haaks staat op het westerse schoonheidsideaal. Of zoals Yamamoto in een eerder en zeldzaam interview aan Filep Motwary vertelde “I have always been provocative and anti-mode. I prefer being out of fashion, away from trends.”

“Eind jaren ’90 probeerde Comme Des Garçons het traditionele vrouwenbeeld omver te gooien”, gaat Karolien De Clipper verder. “Zij speelden met lichamelijkheid om zo een sterke, onafhankelijke vrouw te creëren. Je ziet ook de sterke beïnvloeding bij (de Belgische modeontwerpers) Margiela en Ann Demeulemeester. Ze gebruiken bijvoorbeeld deconstructivisme in hun designs, zoals recyclage van bepaalde kledingstukken of de naden aan de buitenkant bevestigen.”

Comme des Garçons door Rei Kawakubo. Lente/zomer 2014.
Foto: Etienne Tordoir © Catwalkpictures.com

Een van de meer bekende thema’s is ‘kawaii’, wat ‘schattig’ betekent. “Je herkent deze stijl terug in de lolita’s, manga en anime”, legt de curator uit. “We tonen hier geen streetwear, maar wel de impact op high end en westerse fashion. Een van de mooiste voorbeelden daarvan is de Duitser Bernhard Wilhelm die vooral populair is in Japan. Ook Niels Peeraer, een jonge, Belgische designer, associeert zichzelf met de ‘kawaii’-stijl. Zijn motto is niet voor niks ‘There is no limit to cuteness’”.

“De Japanse mode kent heel wat criticasters, maar niemand kan hun sterke techniciteit ontkennen”, verklaart Karolien De Clippel. Het thema ‘gi-jutsu’ draait dan ook om het unieke materiaalgebruik en de uitzonderlijke verftechnieken. “De plooitechniek is bijvoorbeeld naar het idee van origami”, gaat de curator verder. “Hier staan een paar topstukken van Watanabe en Iris van Herpen, een van de eersten die gebruik maakte van 3D-printing. Je vindt hier ook stukken terug van de Belgische ontwerper Dries Van Noten, die bijvoorbeeld de print van een kimono gebruikte.”

Junya Watanabe, Techno couture collectie. Herfst/winter 2000-01.
Foto: Etienne Tordoir © Catwalkpictures.com

‘Ma’ benoemt de ruimte tussen het kledingstuk en het lichaam. “De bedoeling is om het lichaam te verhullen”, legt Karolien De Clippel uit. “Voorbeelden hiervan zijn Issey Miyake, Yamamoto en Comme Des Garçons. Ze spelen met de kimono. Of neem de donzige elementen die je ook terugziet bij Raf Simons, Alexander McQueen en Maison Margiela. Die laatste jurk is tevens het uithangbord van deze expo.
In tegenstelling tot het westen, is de rug een van de meest prikkelende lichaamsdelen in de Japanse cultuur. Daarom wordt dit deel extra in de verf gezet. Dat zie je bijvoorbeeld bij Givenchy.
Eindigen doen we met de ideale kruisbestuiving: de zentuin van het Nederlands ontwerpersduo Viktor & Rolf, waarmee ze hun coutureshow in 2013 afsloten.” (KR)

Deelnemende ontwerpers en huizen zijn o.a. Balenciaga, Thom Browne, Comme des Garçons, Delpozo, Ann Demeulemeester, Rudi Gernreich, Givenchy, Iris van Herpen, Yoshiki Hishinuma, Maison Margiela, Niels Peeraer, Alexander McQueen, Issey Miyake, Hanae Mori, Dries Van Noten, Paul Poiret, Raf Simons, Kenzo Takada, Undercover, Viktor & Rolf, Junya Watanabe, Vivienne Westwood, Bernhard Wilhelm, Kansai Yamamoto, Yohji Yamamoto.

Praktisch
Tentoonstelling ‘Across Japan’ vanaf 4 maart 2017 tot 3 september 2017
http://www.modemuseumhasselt.be/
Conservator: Karolien De Clippel
Garment and visual research: Filep Motwary

Meer info over het Yokoso Festival vind je hier.

Ook interessant

‘House of the Dragon’ (HBO), een nieuwe kans voor een ex-lief?

29/08/2022

29/08/2022

Het is intussen alweer drie jaar geleden dat we Daenerys Targaryen voor het laatst zagen in een van de meest...

Eindelijk! Cultuur geeft de aftrap voor een nieuwstedelijk centrum

11/01/2018

11/01/2018

Vrijdagavond opent De Nieuwe Zaal in de Maastrichterstraat in Hasselt. Tot einde 2020 wordt de oude turnzaal van een bijna...

Star Wars at Madame Tussauds

18/10/2015

18/10/2015

As if a new movie, a Star Wars land and a TV series aren’t enough Star Wars for you, you...

Virtueel voorproeven van expo’s in Hasseltse musea

14/04/2020

14/04/2020

Het Modemuseum, het Stadsmus en het Jenevermuseum in Hasselt stellen hun deuren virtueel open voor bezoekers. Op die manier krijgen...

EXCLUSIEF – ‘Utsukushi-sa (Beauty)’ zonder woorden

07/06/2017

07/06/2017

Verspreid in de Japanse Tuin van Hasselt vind je tot en met 2 juli vijftien foto’s terug van huisfotograaf Kris...

Componistes in de Kijker en Expo Nihon op Kunstencampus Hasselt

23/03/2017

23/03/2017

Zaterdag 25 maart stelt de Hasseltse Kunstencampus aan de Kunstlaan de deuren open voor een apart muziekfestival. De leerkrachten en...

Death on the Nile (2022)

07/02/2022

07/02/2022

De terugkeer van Hercule Poirot. Na een succesvolle reboot door Kenneth Branagh met ‘Murder on the Orient Express’ is het...

Disneyland Paris maakt zich klaar voor 25ste verjaardag

17/10/2016

17/10/2016

De fans zaten er al eventjes op te wachten, maar vandaag maakte Disney de details bekend van de 25ste verjaardag...

The Future of Star Wars

16/04/2015

16/04/2015

The most anticipated event of Star Wars Celebration was the opening panel of J.J. Abrams and Kathleen Kennedy discussing the future...

Da Vinci exposed

19/01/2022

19/01/2022

Sinds 23 december loopt in de Waagnatie in Antwerpen een overzichtsexpo van één van de meest geniale kunstenaars en uitvinders...

Rode Panda’s en Skywalk voor ZOO Antwerpen

27/10/2016

27/10/2016 1

Ze mogen opgelucht zijn in Antwerpen, er zijn (opnieuw) panda’s in hun zoo. Het feit dat het de schattige rode...

Nieuwe UiTpas 2017-2020 verkrijgbaar vanaf 4 maart

04/03/2017

04/03/2017

Gisteren lanceerde Stad Hasselt de nieuwe UiTpas tijdens de wekelijkse vrijdagmarkt. De nieuwe voordeelkaart geldt vanaf 1 april 2017 en...

‘Use Hearing Protection: FAC 1 – 50 / 40’ over de vroege dagen van Factory Records

01/10/2019

01/10/2019

Heeft er iemand toevallig nog een uitstap naar Londen gepland, de komende weken? Indien ja, trek dan zeker tijd uit...

Eeuwig jong als dubbele rode draad door Modemuseum en Cultuurcentrum Hasselt

09/02/2018

09/02/2018

Met de nieuwe dubbelexpo ‘young FOREVER young’ werken Modemuseum en Cultuurcentrum Hasselt samen rond het verlangen naar jeugdigheid en het...

Enkele tips voor Kunstennacht in Hasselt

11/05/2017

11/05/2017

Donderdagavond 11 mei vindt in de binnenstad van Hasselt opnieuw KUNSTENNACHT plaats. Van 18 tot 23 uur zetten tal van...

Reageer
Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.