Feiten. Anders bekeken.

Wat is slimmer: afval inzamelen, of vermijden?

Geschreven door  op in Lokaal Nieuws.

Komende zaterdag 19 september is het weer internationale World Cleanup Day. Overal ter wereld ruimen miljoenen mensen dan massaal zwerfvuil op. Ook Hasselt promoot deze actie via een samenwerking met Junior Chamber International Hasselt (JCI). Daarnaast organiseerde schepen van Propere Stad Laurence Libert de voorbije maanden al diverse nieuwe inzamel-initiatieven. Maar is afval opruimen wel de slimste keuze?

De Abdijsite Herkenrode, de Kanaalkom, het Kapermolenpark en het Albertkanaal ziet de stad als vier hotspots vlakbij een waterloop waar geïnteresseerde opruimers hun bijdrage kunnen leveren aan dit internationale evenement. Dit jaar focust de stad namelijk op propere waterlopen in ieders omgeving. Om het goede voorbeeld te geven, plaatste de Vlaamse Milieumaatschappij op vraag van de stad alvast een drijfvuilvanger op de Demer, vlak voor de plek waar deze waterloop het Kapermolenpark binnenstroomt. Een tweede exemplaar volgt ter hoogte van de Tuiltermolen, vlak achter de Abdij van Herkenrode.

Vorig jaar in mei organiseerde Hasselt al een test met zo’n drijfvuilvanger, en die hield liefst 46 kilo vuil op vier weken tijd tegen. Dat was ter hoogte van de Robbemolen in Kuringen. De dikke pap van 20 centimeter dik bevatte opvallende ‘blikvangers’ zoals glazen flessen, tennisballen, een kruiwagenband, veel isolatiemateriaal, houten balken en weidepalen.

“Het straffe is wel dat de natuur zich ook in deze puinhoop een weg wist te vinden”, merkte schepen van Propere Stad Laurence Libert destijds verbaasd op. “Zo bouwde een vogel een nestje bovenop de verzamelde soep.” Dat nestje met eieren werd vlakbij in de natuur geplaatst, al het afval werd afgevoerd naar het recyclagepark van Sint-Lambrechts-Herk en daar gesorteerd.

De drijfvuilvanger ter hoogte van de Japanse Tuin in Hasselt moet vermijden dat drijfvuil doorheen het Kapermolenpark stroomt. Foto Bad Republic

Voor Libert was de noodzaak voor zo’n permanente vuilvang alleszins overduidelijk. Tijdens de gemeenteraad van einde maart dit jaar besliste de stad om officieel te gaan samenwerken met de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) en om samen twee drijfvuilvangers te plaatsen op de Demer. VMM organiseerde de aankoop en installatie, de stad zorgt in de toekomst voor de regelmatige afvoer van het drijvende vuil. Vorige week verscheen de eerste, ter hoogte van de Japanse Tuin. Het tweede exemplaar ligt vlakbij de Tuiltermolen aan de Herkenrodeabdij.

Bij VMM keken ze niet helemaal verbaasd op van die vuilvangst tijdens de test van vorig jaar. “We stellen jammer genoeg nog steeds vast dat zeer veel vuil in de waterlopen terecht komt”, reageerde woordvoerster Katrien Smet in het voorjaar al, na de aankondiging van de samenwerking. “In 2019 hebben onze medewerkers 847 grote stukken afval en 1.696 vuilzakken vol afval uit onze waterlopen gehaald.” VMM beheert in totaal 1.400 kilometer aan waterlopen in Vlaanderen. “Bij een proefproject met in totaal zeven vuilvangen op Dijle, Vunt, IJse, Zuunbeek en Zenne werd het voorbije jaar ruim 900 kg afval uit de waterloop verwijderd.” VMM bezorgde ons ook foto’s van al die verzamelplekken, waaruit we een kleine maar sprekende selectie maakten. Toelichting daarbij lijkt niet nodig.

Hasselt was trouwens niet de enige die de vraag voor een drijfvuilvanger bij VMM op tafel legde. “Voor de waterlopen van eerste categorie waar de VMM voor bevoegd is, gaan we veertien vuilvangen plaatsen in het Demer- en Maasbekken,” antwoordde Katrien Smet. “Deze locaties zijn strategisch gekozen omdat op basis van onze terreinkennis het vermoeden groot is dat we daar op een efficiënte wijze de zwerfvuilproblematiek kunnen aanpakken.”

“Onze bedoeling is om verder ook een samenwerking met de gemeentes op te starten. Cruciaal is ook dat samen met de plaatsing van de vuilvangen sensibilisatie opgestart wordt. De bedoeling moet zijn dat geen afval meer in de waterlopen terecht komt. Waar duidelijk is wie de veroorzaker van het vuil in de waterlopen is, opteren we voor handhavende maatregelen.”

WORLD CLEANUP DAY PRAKTISCH

Foto © Stad Hasselt

Wie in Hasselt wil deelnemen aan de World Cleanup Day op 19 september moet zich op voorhand inschrijven via de website van de stad. “Zo kunnen we voldoende opruimmateriaal voorzien dat we gratis ter beschikking stellen”, verduidelijkt schepen Libert.

De verzamelplaatsen voor de vier locaties zijn:

  • het poortgebouw van Abdijsite Herkenrode
  • het Scheepvaartplein aan de Kanaalkom
  • de uitkijkheuvel aan de vijver van het Kapermolenpark
  • Kajakclub VVW in de Simpernelstraat aan het Albertkanaal

Op elke locatie staan vrijwilligers van JCI Hasselt. “Na aanmelding ontvang je opruimmateriaal en een fluo hesje”, licht Libert verder toe. “Deelnemers kunnen alleen of in kleine bubbels op pad. Om 16 uur brengen we het opgeruimde zwerfvuil samen aan de verzamelpunten. Van daaruit vertrekt het richting ons recyclagepark van Kuringen.” Het ingezamelde resultaat wordt opgeteld bij het wereldwijde totaal. Deelnemers maken via loting tenslotte nog kans op een mooie Flagbag-tas, gemaakt van banners van de World Cleanup Day.

Opruimen kan natuurlijk ook in de eigen buurt. “Registreer je dan als ‘mooimaker’ via www.hasselt.be/mooimakers en vraag je gratis opruimmateriaal aan”, licht Libert deze mogelijkheid toe. Ze raadt daarbij aan om de app WePlog te installeren op je smartphone. Die registreert elke opruimronde en signaleert aan de stad waar een volle zak klaar staat voor de inzameling.

Nieuwe afvalaanpak in Hasselt

Het voorbije jaar startte schepen Libert al meerdere initiatieven in de strijd tegen afval en zwerfvuil in Hasselt. Ze werkt intussen ook aan een vernieuwd afvalbeleid voor de stad.

Via een QR-code op elke vuilnisbak op het openbaar domein en een speciale app van Limburg.net monitort de stad de inhoud van elke bak. Die slimme aanpak moet de vuilnisrondes efficiënter maken en tegelijk informatie opleveren over eventuele bijkomende maatregelen die in een bepaalde buurt nodig zouden blijken.

“Er staan meer dan duizend van die vuilbakken en dikwijls dumpen mensen hun afval er nogal ‘nonchalant’ rond. Waar ze eigenlijk bedoeld zijn om zwerfvuil te voorkomen, trekken ze soms net zwerfvuil aan. Zo belandt op drukke dagen afval vaak naast of bovenop de vuilbak in plaats van erin.” Mobiele camera’s zijn één oplossing voor die problematiek, vuilnisbakken wegnemen straft dan weer de correcte gebruikers, meent schepen Libert.

“Op basis van het verzamelde cijfermateriaal willen we een zicht krijgen op de probleemzones en hiervoor gerichte oplossingen uitwerken in samenwerking met Mooimakers”, verduidelijkt de schepen. “Daarnaast moeten de metingen ook aangeven waar te veel of te weinig vuilbakjes staan, waar de inhoud van de reservoirs te klein is en hoe we onze ledigingsrondes kunnen optimaliseren.”

Deze achtergelaten KFC-emmer zal straks worden opgeruimd door één van de medewerkers van het Hasseltse filiaal. KFC wordt hierover scherp in de gaten gehouden. Maar wat met de pizzadozen achter de vuilnisbak? Foto Bad Republic

Het recente probleem rond het afval van KFC blijkt voorlopig nogal mee te vallen, vertelde schepen Libert ons recent. “Ze doen heel goed hun best, en we weten dat er ook afval in verder gelegen straten wordt achtergelaten.” Op sociale media waren er bijvoorbeeld enkele opmerkingen over de Koningin Astridlaan en omgeving. “We zitten daar alleszins bovenop”, stelt ze iedereen gerust.

Ook voor de rolcontainers in de verschillende stadsgebouwen werkt de stad aan een vernieuwing. Sensoren in deze 120 containers meten voortaan het gebruik en geven aan wanneer ze vol zijn. De stad test dit systeem gedurende een jaar uit.

Eerder organiseerde Libert een vergelijkbaar testproject met slimme persvuilnisbakken in het stadscentrum. “Al deze projecten kaderen binnen onze ambitie om ook op vlak van afvalbeleid uit te groeien tot een smart city.”

Openbare vuilbakken waarin PMD en restafval gescheiden kan achtergelaten worden, zijn nog zo’n nieuwigheid. “Afval scheiden is thuis voor velen al een gewoonte geworden”, vertelt ze daarover. “Papier, PMD, GFT, glas en op termijn zelfs plastic afval worden gescheiden ingezameld of opgehaald. Op het openbaar domein is afvalinzameling en -scheiding echter complexer en minder wijdverspreid. Hierbij is de juiste visuele communicatie van cruciaal belang. Via tests willen we nagaan wat het beste werkt: tekstlabels, pictogrammen of gekleurde inwerpopeningen.”

Coaching

Een belangrijk aspect van haar hele aanpak is de coaching door Limburg.net. “Het coachingtraject van Mooimakers is gericht op zeven concrete pijlers”, licht Laurence Libert toe. “Deze sluiten naadloos aan bij ons meersporenbeleid, waarbij we aandacht hebben voor zowel infrastructuur, omgeving, communicatie, handhaving als samenwerkingen. Zo gaan we onze interne coördinatie voor de aanpak van zwerfvuil en sluikstort verder optimaliseren, een nieuw vuilbakkenbeleidsplan uittekenen, een concrete aanpak voor gekende hotspots van sluikstort en zwerfvuil uitwerken en ons veegplan uitbreiden. Wat betreft communicatie en samenwerken stappen we mee in het beloningssysteem voor scholen en verenigingen ‘Operatie Proper’ en nemen we de komende jaren opnieuw actief deel aan de Handhavingsweek. Tot slot willen we ook sterker handhaven door onze instrumenten voor de bestraffing van overtreders verder uit te breiden.”

“Vanuit de stad voegen we daar zelf nog enkele extra streefdoelen aan toe”, vult ze verder aan. “Zo willen we een concrete aanpak opmaken voor hardnekkige zwerfvuilproblemen zoals peuken en hondenpoep. Daarnaast willen we de afvalberg die gelinkt is aan evenementen verder terugdringen. In dit kader voerden we al testen met gescheiden afvalinzameling uit tijdens een aantal events. En tot slot willen we ons meldingssysteem verder optimaliseren.”

“Zwerfvuil en sluikstort zitten vaak verdoken en onze diensten merken niet alles op. Via een laagdrempelig meldingssysteem kan de Hasselaar ons daarbij ondersteunen. In ruil krijgt de burger een properdere buurt”, besluit Libert.

Waar men gaat langs Hasseltse wegen… Foto Bad Republic

Gevecht tegen de plasticindustrie

Tijdens een lang interview met De Correspondent klaagt Rob Buurman, de voorzitter van de zelfstandige milieuorganisatie Recycling Netwerk Benelux, intussen aan hoe de plasticindustrie via haar marketingstrategie het zwerfvuil- en afvalprobleem in zijn ogen in de schoenen van elke burger probeert te schuiven. ‘Als er geen plastic spullen geproduceerd worden die bovendien een hele korte levenscyclus hebben – en met andere woorden wegwerp stimuleren – dan verdwijnt voor die burger de noodzaak om zoveel afval op te ruimen’, redeneert hij. Een radicale productie-omslag naar duurzaam geproduceerde goederen is wat die bedrijven volgens Buurman moeten doen.

“Recycling Netwerk geeft speciale aandacht aan afvalpreventie, effectieve afvalinzameling (zoals met statiegeld) en hoogwaardige recycling”, lezen we op hun website. De organisatie wil “ervoor zorgen dat de politiek zich baseert op betrouwbaar onderzoek en niet op de miljoenenlobby van de meest dominante bedrijven. Namens de milieubeweging spreken we daarom zowel de overheid als bedrijven aan op hun doen en laten en op hun verantwoordelijkheid.”

Dat stad Hasselt alvast deze inspanningen levert om zo veel mogelijk afval op diverse en slimme manieren te verzamelen, kan alleen maar toegejuicht worden. Of haar inwoners en bezoekers een even grote bijdrage daaraan willen leveren, zal op 19 september duidelijk worden.

Want – toevallig – op dezelfde dag als World Cleanup Day begint ook de kermis in Hasselt. En dan stelt zich de volgende vraag: hoe zullen die bezoekers al die pas opgeruimde straten zien? Als een stimulans om dit zo te houden, of als een uitnodigend, leeg canvas voor hun individuele afvalkunsten? (ds)

Ook interessant

De Jeneverfeesten: verjaardagsfeestje van het Borrelmanneke

14/10/2016

14/10/2016

De Jeneverfeesten: dat zijn twee dagen sfeer, animatie, borreltjes nippen, een jenever opborrelend standbeeld, optochten en struinen door een feestende...

Drukke controlemaand voor politie LRH

08/03/2017

08/03/2017

Politie Limburg Regio Hoofdstad gaat in maart een drukke controlemaand tegemoet. Van 6 tot 27 maart neemt ze deel aan...

Wat kies je: met de auto, fiets of te voet aan de schoolpoort?

27/03/2018

27/03/2018

De ouders van drie scholen in de Hasseltse Heilig Hartwijk – Kindercampus Tuinwijk, Dalton 2 en BS Lyceum – konden...

Vaping, dampen… toch niet zo mistig meer

09/08/2016

09/08/2016 1

Gaat de gewone sigaret een donkere toekomst tegemoet? Als het van de vape en damp shops afhangt wel. Ze schieten...

PKP19 kan beginnen

14/08/2019

14/08/2019

De Pukkelpopweide ligt zo goed als helemaal klaar om drie dagen en één pre-avond 198 artiesten en 66.000 bezoekers per...

Asbestgevaar na brand in Ritz bleek al bij al beperkt

13/09/2017

13/09/2017

Afgelopen maandagavond ontstond brand in de voormalige discotheek Ritz aan de Hasseltse kanaalkom. “Gezien de leeftijd van het gebouw hadden...

Online bestellen en afhalen in de ‘Cordafour’

09/01/2018

09/01/2018

Corda Campus in Hasselt krijgt vanaf morgen een Carrefour-primeur. Werknemers kunnen hun boodschappen dan online bestellen en nadien in het...

Plaatsing sensoren voor dynamisch verkeersgeleidingssysteem verloopt vlot

06/03/2018

06/03/2018

Momenteel worden drie veelgebruikte Hasseltse parkings één voor één uitgerust met sensoren die in de toekomst informatie zullen aanleveren aan...

Slimme verkeerslichten aan kruispunt Westerring en Boudewijnlaan in Genk

05/12/2017

05/12/2017

Agentschap Wegen en Verkeer schenkt een slim sinterklaascadeau aan de vele automobilisten die dagelijks het drukke kruispunt aan de Westerring...

De gratis broeikasboom komt terug

17/01/2018

17/01/2018

Stad Hasselt herhaalt de vertrouwde broeikasboomactie in 2018. Na een soort van pauzejaar omwille van de Virga Jessefeesten mag elk...

Dienstmededeling over #PKP17 combitickets en het weer

15/08/2017

15/08/2017

Nog 1 nachtje slapen en dan gaat Pukkelpop editie nr. 32 van start. Nog enkele dienstmededelingen. De combitickets zijn intussen...

Nieuwe UiTpas 2017-2020 verkrijgbaar vanaf 4 maart

04/03/2017

04/03/2017

Gisteren lanceerde Stad Hasselt de nieuwe UiTpas tijdens de wekelijkse vrijdagmarkt. De nieuwe voordeelkaart geldt vanaf 1 april 2017 en...

Hasselt heropent recyclageparken in twee stappen en met strikte regels

04/04/2020

04/04/2020

Stad Hasselt gaat de twee recyclageparken opnieuw openstellen voor het grote publiek. Vanaf dinsdag 7 april kunnen bewoners weer terecht...

Helabar! Daar zijn ze weer!

17/02/2017

17/02/2017

Tot zeker eind april kan je in het centrum van Hasselt terecht in een nieuwe pop-up conceptstore in de Minderbroederstraat....

Klik hier. Uw bank vraagt het toch?

24/11/2016

24/11/2016

Febelfin, de overkoepelende Belgische federatie van de financiële sector, lanceerde dinsdag een vernieuwde website om mensen alert te houden tijdens...

Reageer
Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.