Feiten. Anders bekeken.

Expo over de Kempische brug die in het water viel

Geschreven door  op in Lokaal Nieuws.

Tachtig jaar geleden, op 14 maart 1938, brak de Kempische Brug in Hasselt zonder aanwijsbare reden in drie stukken. Doden of gewonden vielen er toen gelukkig niet. De constructietekorten leidden later wel tot grondige aanpassingen in ingenieursopleidingen overal ter wereld. Het Stadsmus laat vanaf 3 maart via de expo ‘The Hasselt Bridge. Waarom de kanaalbrug in 1938 instortte’ en een lezing zien wat er die dag misliep.

De brug aan de Kempische Steenweg was slechts een jaar in gebruik toen het bijna-drama gebeurde. Een dag voor de instorting keken vele toeschouwers nog vanop de brug naar de toenmalige voorjaarsklassieker de Ronde van Limburg. En enkele minuten voor de breuk reden er nog twee trams over de brug. Toen volgde een grote knal en lag de Vierendeel-constructie, de ‘langste volledig gelaste brug in Europa’, in het water. Hetzelfde ontwerp werd gebruikt voor vijftig van de 66 bruggen die tijdens de jaren dertig gebouwd werden en waaronder het Albertkanaal werd uitgegraven. De brug van Hasselt had alle testen nochtans probleemloos doorstaan, onder andere een test met meer dan 600 ton belasting.

De instorting maakte een diepe indruk op de Hasselaren. Naar schatting 40.000 kijklustigen stonden de dagen erna op de oevers van het Albertkanaal. Ingenieurs en wetenschappers, maar ook het parket, stelden een onderzoek in. De instorting haalde de voorpagina van vele kranten. Toch opvallend, want op dezelfde dag hield Hitler zijn officiële ‘Anschluss’-intocht in Wenen.

“Het mag een wonder heten dat er geen doden vielen”, zegt Ann Delbeke, directeur van Het Stadsmus. “Maar de impact was groot. Na de instorting duurde het nog een hele tijd vooraleer een volwaardige brug het gemotoriseerd verkeer toeliet over het kanaal langs de Kempische Steenweg. En de bouw van de sluis van Godsheide, enkele honderden meters verderop, liep grote vertraging op omdat het transport van materialen een stuk moeizamer ging.”

Foto © Stadsarchief Hasselt

“Het mag dan een ongelukkige gebeurtenis zijn, het instorten van de brug leverde zowel voor de internationale wetenschap, als voor ons Hasseltse erfgoed heel wat gespreksstof op”, zegt Karolien Mondelaers, schepen van cultuur en toerisme. “Met deze tentoonstelling bewijst Het Stadsmus dat het een museum is dat niet alleen onze geschiedenis vertelt en duidt, maar dat ook het verleden, het heden en de toekomst met elkaar verbindt.”

Ingenieur Sven Curé, die de tentoonstelling in Het Stadsmus maakte en er een lezing over geeft, legt uit hoe hij gefascineerd raakte door de brug. “Tijdens mijn opleiding in Gent werd er verteld over de brug in Hasselt. Er waren uitvoerige onderzoeken gebeurd naar dit voorval en gelijkaardige ongelukken in Duitsland en de Verenigde Staten legden de basis van een nieuwe discipline, de ‘breukmechanica’.”

‘The Hasselt bridge’ is vandaag in de wetenschappelijke literatuur nog steeds een schoolvoorbeeld van een brosse breuk. Tientallen universiteiten en instituten hebben zich in die tijd en de jaren daarna over dit vraagstuk gebogen. De mechanismen, die aan de oorsprong lagen van dit fenomeen waren nog onbekend. Tegenwoordig begrijpt men beter wat men moet doen om dit te voorkomen. Juiste werkwijzen liggen sindsdien vast in internationale voorschriften voor staal, lastechniek en ontwerp. ‘The Hasselt Bridge’ heeft hierin een cruciale rol gespeeld.

Via een reeks infopanelen analyseert de expo stap voor stap de diverse denkpistes over de oorzaken van de instorting – een heleboel informatie die voorheen enkel in technische boeken verscholen bleef voor professionals.

Binnen enkele jaren zl de huidige Kempische brug aangepakt worden in het kader van de verhogingswerken van de bruggen over het Albertkanaal in opdracht van de Vlaamse Waterweg. Dan zal ze ongetwijfeld opnieuw de voorpagina’s halen. (ds)

Expo ‘The Hasselt Bridge. Waarom de kanaalbrug in 1938 instortte’ van 3 maart tot en met 1 juli.
Lezing op 14 april om 15 uur in het Tuincafé (toegang gratis)

Website Het Stadsmus

Nieuwsgierigen kwamen vooral met de fiets, maar hielden die kort bij zich uit angst voor diefstal… Foto © Stadsarchief Hasselt
Foto © Stadsarchief Hasselt
Ook interessant

Een “chique station” voor Hasselt?

24/03/2017

24/03/2017

Burgemeester Nadja Vananroye van Hasselt werd gisterennamiddag al ingelicht over de de plannen die NMBS heeft klaarliggen voor het station...

Volg het pijltje naar de pendel: onnozel of pragmatisch?

20/12/2017

20/12/2017

Zowel De Lijn als Stad Hasselt zijn tevreden over het gebruik van de gratis shuttlediensten tussen de Park&Rides rond de...

Eindelijk. Het verhaal achter de groene fietsboulevard 2.0

31/12/2017

31/12/2017 2

Vorige week legde Stad Hasselt een plan op tafel om een aaneengesloten, comfortabele groene fietsboulevard te creëren. Minder dan een...

Drawing Day #1: de stad tekenen of tekenen in de stad?

13/10/2016

13/10/2016

Er zijn nog altijd vrije plaatsen voor ‘Drawing Day’, een dag vol inspirerende tekenactiviteiten op diverse plekken in Hasselt op...

Shoppen met een minimum aan hinder

09/12/2019

09/12/2019

Stad Hasselt pakt deze eindejaarsperiode noodgedwongen uit met een uitgebreid minder-hinder-shoppingplan. Bij de start van deze cruciale verdienperiode voor de...

Een halve groene fietsboulevard is er. En nu?

25/07/2018

25/07/2018

Tegen het einde van oktober hoopt schepen van Mobiliteit El Ouakili dat de Groene Fietsboulevard van Hasselt voor het grootste...

Hasselt zet eerste stappen als Smart City

27/01/2017

27/01/2017

Het participatieplatform voor het nieuwe Kapermolenpark heeft de stad Hasselt de Agoria City Award 2017 opgeleverd in de categorie Living....

Dit was Theater op de Markt 2016

15/08/2016

15/08/2016

Theater op de Markt in Hasselt zit er weer op. De editie 2016 was goed voor meer dan 120.000 bezoekers....

Comfortabel en veilig fietsen weer een stapje dichterbij

17/08/2020

17/08/2020

In en rond Hasselt vallen weer een aantal extra fiets-puzzelstukken op hun plaats. Het stadsbestuur werkte ondanks de coronacrisis verder...

Nieuwe spoorbrug van Kuringen vandaag geplaatst

26/04/2020

26/04/2020

De twee huidige spoorbruggen over het Albertkanaal in Kuringen werden vandaag vervangen door één nieuwe hogere boogbrug en een fietsbrug....

Coole kids leren vandaag programmeren voor morgen

01/09/2017

01/09/2017

Op 23 september starten in Hasselt en Genk gelijktijdig de eerste FutureProof programmeerlessen voor kinderen. De jonge Gentse vzw CodeFever...

20 nieuwe fietstrommels zijn ook al bijna volzet

18/04/2018

18/04/2018

Stad Hasselt plaatst 20 bijkomende fietstrommels in diverse buurten en straten, voornamelijk binnen de grote ring. De locaties werden gekozen...

Japanse Tuin in Hasselt kijkt terug op een geslaagd feestjaar

23/11/2017

23/11/2017

In zijn feestjaar heeft de Japanse Tuin in Hasselt een nieuw bezoekersrecord bereikt. Ongeveer 90.000 mensen kwamen er in 2017...

Plaatsing sensoren voor dynamisch verkeersgeleidingssysteem verloopt vlot

06/03/2018

06/03/2018

Momenteel worden drie veelgebruikte Hasseltse parkings één voor één uitgerust met sensoren die in de toekomst informatie zullen aanleveren aan...

Vooruitblik bij eerste fysieke raadszitting sinds coronacrisis

21/06/2020

21/06/2020

Komende dinsdagavond zal de Hasseltse gemeenteraad voor het eerst sinds het begin van de coronacrisis weer fysiek vergaderen. Op de...

Reageer
Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.