Feiten. Anders bekeken.

Expo over de Kempische brug die in het water viel

Geschreven door  op in Lokaal Nieuws.

Tachtig jaar geleden, op 14 maart 1938, brak de Kempische Brug in Hasselt zonder aanwijsbare reden in drie stukken. Doden of gewonden vielen er toen gelukkig niet. De constructietekorten leidden later wel tot grondige aanpassingen in ingenieursopleidingen overal ter wereld. Het Stadsmus laat vanaf 3 maart via de expo ‘The Hasselt Bridge. Waarom de kanaalbrug in 1938 instortte’ en een lezing zien wat er die dag misliep.

De brug aan de Kempische Steenweg was slechts een jaar in gebruik toen het bijna-drama gebeurde. Een dag voor de instorting keken vele toeschouwers nog vanop de brug naar de toenmalige voorjaarsklassieker de Ronde van Limburg. En enkele minuten voor de breuk reden er nog twee trams over de brug. Toen volgde een grote knal en lag de Vierendeel-constructie, de ‘langste volledig gelaste brug in Europa’, in het water. Hetzelfde ontwerp werd gebruikt voor vijftig van de 66 bruggen die tijdens de jaren dertig gebouwd werden en waaronder het Albertkanaal werd uitgegraven. De brug van Hasselt had alle testen nochtans probleemloos doorstaan, onder andere een test met meer dan 600 ton belasting.

De instorting maakte een diepe indruk op de Hasselaren. Naar schatting 40.000 kijklustigen stonden de dagen erna op de oevers van het Albertkanaal. Ingenieurs en wetenschappers, maar ook het parket, stelden een onderzoek in. De instorting haalde de voorpagina van vele kranten. Toch opvallend, want op dezelfde dag hield Hitler zijn officiële ‘Anschluss’-intocht in Wenen.

“Het mag een wonder heten dat er geen doden vielen”, zegt Ann Delbeke, directeur van Het Stadsmus. “Maar de impact was groot. Na de instorting duurde het nog een hele tijd vooraleer een volwaardige brug het gemotoriseerd verkeer toeliet over het kanaal langs de Kempische Steenweg. En de bouw van de sluis van Godsheide, enkele honderden meters verderop, liep grote vertraging op omdat het transport van materialen een stuk moeizamer ging.”

Foto © Stadsarchief Hasselt

“Het mag dan een ongelukkige gebeurtenis zijn, het instorten van de brug leverde zowel voor de internationale wetenschap, als voor ons Hasseltse erfgoed heel wat gespreksstof op”, zegt Karolien Mondelaers, schepen van cultuur en toerisme. “Met deze tentoonstelling bewijst Het Stadsmus dat het een museum is dat niet alleen onze geschiedenis vertelt en duidt, maar dat ook het verleden, het heden en de toekomst met elkaar verbindt.”

Ingenieur Sven Curé, die de tentoonstelling in Het Stadsmus maakte en er een lezing over geeft, legt uit hoe hij gefascineerd raakte door de brug. “Tijdens mijn opleiding in Gent werd er verteld over de brug in Hasselt. Er waren uitvoerige onderzoeken gebeurd naar dit voorval en gelijkaardige ongelukken in Duitsland en de Verenigde Staten legden de basis van een nieuwe discipline, de ‘breukmechanica’.”

‘The Hasselt bridge’ is vandaag in de wetenschappelijke literatuur nog steeds een schoolvoorbeeld van een brosse breuk. Tientallen universiteiten en instituten hebben zich in die tijd en de jaren daarna over dit vraagstuk gebogen. De mechanismen, die aan de oorsprong lagen van dit fenomeen waren nog onbekend. Tegenwoordig begrijpt men beter wat men moet doen om dit te voorkomen. Juiste werkwijzen liggen sindsdien vast in internationale voorschriften voor staal, lastechniek en ontwerp. ‘The Hasselt Bridge’ heeft hierin een cruciale rol gespeeld.

Via een reeks infopanelen analyseert de expo stap voor stap de diverse denkpistes over de oorzaken van de instorting – een heleboel informatie die voorheen enkel in technische boeken verscholen bleef voor professionals.

Binnen enkele jaren zl de huidige Kempische brug aangepakt worden in het kader van de verhogingswerken van de bruggen over het Albertkanaal in opdracht van de Vlaamse Waterweg. Dan zal ze ongetwijfeld opnieuw de voorpagina’s halen. (ds)

Expo ‘The Hasselt Bridge. Waarom de kanaalbrug in 1938 instortte’ van 3 maart tot en met 1 juli.
Lezing op 14 april om 15 uur in het Tuincafé (toegang gratis)

Website Het Stadsmus

Nieuwsgierigen kwamen vooral met de fiets, maar hielden die kort bij zich uit angst voor diefstal… Foto © Stadsarchief Hasselt
Foto © Stadsarchief Hasselt
Ook interessant

Comfortabel en veilig fietsen weer een stapje dichterbij

17/08/2020

17/08/2020

In en rond Hasselt vallen weer een aantal extra fiets-puzzelstukken op hun plaats. Het stadsbestuur werkte ondanks de coronacrisis verder...

3D-printers van PXL en UHasselt in overdrive voor gezichtsmaskers

04/04/2020

04/04/2020

Vorige week startten Makerspace @ PXL/UHasselt en het Instituut voor Materiaalonderzoek UHasselt (IMO-IMOMEC) met het 3D-printen van face shields. Nu...

Wegen en Verkeer werkt verder aan fietsboulevard

15/02/2019

15/02/2019

Vanaf woensdag 20 februari gaat Agentschap Wegen en Verkeer verder met de aanleg van de groene fietsboulevard in Hasselt. Het...

Fijne straatmuzikale zomer van Hasselt op komst

11/04/2019

11/04/2019

Hasselt gaat een gevarieerd straatmuzikaal jaar tegemoet. Een twintigtal muzikanten en artiesten kwamen gisteren naar de openbare auditie die de...

Straks het traditionele onweer?

20/07/2016

20/07/2016

Komt er straks gedonder van? Of houden we het droog? Voor het gemak gaan we voorlopig even uit van Limburg....

Speciale aandacht voor gevluchte kinderen

20/06/2017

20/06/2017

Vandaag organiseert de stedelijke dienst Diversiteit van Stad Hasselt een gratis avond in teken van de Wereldvluchtelingendag. De documentaire ‘De...

Gezocht: nieuwe directeur voor ModeMuseum

13/10/2016

13/10/2016

Directeur Kenneth Ramaekers verlaat binnenkort het Modemuseum in Hasselt. “Na bijna 9 jaar ben ik aan een nieuwe uitdaging toe”,...

Hasselt Stroomstad: krijtverf en groepsaankoop elektriciteit en gas

20/09/2016

20/09/2016 1

Schepen van duurzaamheid Joost Venken wil zoveel mogelijk Hasselaren doen overstappen op Belgische, groene stroom. Hij lanceert daarom de actie...

Uitkijken naar het jaarlijkse drèpke

17/10/2019

17/10/2019

Op 19 en 20 oktober staat Hasselt helemaal in het teken van de 30ste jubileumeditie van de Hasseltse Jeneverfeesten. Deze...

Hasselt in 48u op kindermaat

19/03/2017

19/03/2017 1

Op het Capucienenplein in Hasselt verwende de Dienst Toerisme alle kinderen onder een stralende lentezon met een activiteitennamiddag. Dit alles...

Fietscongres Hasselt: aanzetten tot gedragswijziging

22/09/2016

22/09/2016 2

Bijna 140 mensen namen afgelopen dinsdagavond deel aan het eerste Fietscongres dat de stad Hasselt organiseerde. Daarbij kregen geïnteresseerden de...

IKEA distributiecentrum in Winterslag werkt voortaan deels op windenergie

25/09/2017

25/09/2017

In Winterslag heeft IKEA vandaag haar eerste Belgische windturbine in gebruik genomen. Een deel van de energieopbrengst dient voor onmiddellijk...

Er beweegt vanalles in Beringen (o.a. met de fiets)

19/09/2016

19/09/2016

Herverdeling van bevoegdheden binnen Berings schepencollege Nadat eerder schepen Duygu Akdemir aankondigde voortaan als onafhankelijk schepen te zullen zetelen, is...

Pop-up containers met bomen en planten in de openbare ruimte

21/12/2017

21/12/2017 2

Containers met een mix van streekeigen bomen, heesters en kruiden die gedurende een bepaalde tijd als pop-up op een onaantrekkelijke...

Rust ontdekken vanaf de eerste schooldag

01/09/2020

01/09/2020

Dinsdagochtend, 1 september, half negen ’s ochtends. Aan de rand van Kuringen, midden in de velden, overheerst de rust en...

Reageer
Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.