Feiten. Anders bekeken.

Waken over de kudde

Geschreven door  op in Festival Special.

Hadden de aanslagen in Brussel invloed op het iets lagere bezoekersaantal tijdens de voorbije editie van Genk On Stage? Het weer viel ook niet 100 procent mee en natuurlijk was er ook het voetbal, maar burgemeester Wim Dries sluit de mogelijkheid niet helemaal uit.

Aan veiligheidsvoorzieningen ontbrak het echter niet, want al zeven jaar staat veiligheid prominent voorop in de organisatie van het stadsfestival. Crowd management is een van de peilers van dat systeem. “Je moet weten dat dit een sterk communicatiemiddel is”, vertelt Wim Dries overtuigd.

Tijdens het festival worden alle bewegingen van het publiek via camera’s of teams op de grond gevolgd en indien nodig in de juiste banen geleid. Niet om te weten waar je graag frietjes koopt, maar wel om je veilig en langs een comfortabele route naar je bestemming te kunnen leiden. Niemand staat immers graag te drummen om op een plein te geraken – of er vanaf. Of erger nog, om vast te stellen dat die ene band nu gaat beginnen, maar je geraakt daar niet op tijd omdat er teveel volk in de weg staat. Mensen voelen zich dan niet meer veilig, en net dat wil elke organisator van een evenement of festival voorkomen.

Daarom specialiseert Ward Roef van de Gentse firma Daylight zich al jaren in de technologie van crowd management. “Stout gezegd, de kudde in de juiste richting sturen”, geeft hij lachend toe. De theorie klinkt heel eenvoudig, maar de praktische uitwerking blijkt een ander paar mouwen. Diverse veiligheidsdiensten werken samen vanuit één commandocel: politie, brandweer, Rode Kruis, security, stadsdiensten. Met de juiste visie daaraan gekoppeld, zoals in Genk, krijg je uiteindelijk een efficiënte oplossing die maanden voorbereiding vergt. Burgemeester Wim Dries en Ward Roef van Daylight lichten in de volgende reportage toe hoe een en ander functioneert.

Scenario’s voorzien
Een goed crowd management begint met de juiste voorbereiding. Tijdens vergaderingen met alle betrokken veiligheidsdiensten worden de meest uiteenlopende scenario’s besproken en reacties daarop bepaald. “Crowd management is plannen op voorhand”, vertelt Ward. “Dat betekent dat we routeringen opstellen. Je krijgt voor een podium bijvoorbeeld een concentratie van mensen. Dat is begrijpelijk en daar is niks mis mee. Maar als je daar de stromen van het publiek ook nog doorheen laat komen, dan gaat het fout. Dat voorkomen we, en doen we op voorhand. Doordat je die rondleiding op voorhand in gang zet, kan je heel veel problemen voorkomen.”

Werkend systeem
Een crowd management systeem moet bovendien ‘waterdicht’ zijn en in alle omstandigheden blijven functioneren. Ward vertelt uitvoerig over zijn ervaring van de afgelopen 25 jaar. “Heel eenvoudig gezegd in theorie, maar heel moeilijk uit te voeren in de praktijk. Als in heel Europa de stroom uitvalt, blijft ons systeem minstens vijf uur operationeel. Als in heel Europa alle gsm-providers en andere communicatiesystemen (Entropia, Astrid, …) uitvallen, blijven wij werken. Wij zijn niet afhankelijk van eender welk systeem, maar volledig apart. Alles is in triple veiligheid berekend en gebouwd. Het moet altijd werken in worst case scenarios. Als je al die elementen bij elkaar brengt, dan krijg je een systeem waarbij je de situatie altijd kan beheersen. De regie- of commandopost beslist altijd en die beslissingen worden in 1 minuut uitgerold.”
Sinds de aanslagen in Brussel zijn ook de nodige scenario’s voorzien in geval van terrorisme.

Kijkt u wel?
Een hele trukendoos aan visuele effecten zorgt ervoor dat binnen één minuut een mensenstroom richting veiligheid op gang komt. Tenminste, als mensen de aanwijzingen op de displays volgen zoals ze bedoeld zijn. “Daar hebben we perfect zicht op, dat wordt ook veelvuldig getest”, stelt Ward iedereen gerust. “We hebben bijvoorbeeld zowel hier als enkele weken geleden op Pinkpop een situatie met een verloren gelopen kind gehad. Binnen de zeven minuten waren beide kinderen teruggevonden, dus dan zien we meteen de acties en de reacties van het publiek. We checken dat ook op andere momenten. Als we een omleiding instellen, kijken we via de camerabeelden of het publiek die omleiding volgt. Volgen ze die niet, gaan we de layout veranderen en wat extra stroboscopen gebruiken totdat het publiek doet wat we willen. Dat is manipulatie achter de schermen voor de veiligheid van het publiek. Eens zo’n stroom op gang komt gaat de rest van het publiek die ook volgen. Een beetje stout gezegd, dat is een kudde, maar het gaat over hun veiligheid en comfort. Wij zorgen ervoor achter de schermen, zonder dat ze er veel van merken, dat het voor hun een veilig feest blijft.”

Paniek?
Maar wat als er iets gebeurt en er breekt toch paniek uit? “Als je mensen alle richtingen ziet uitrennen ben je te laat”, antwoordt Ward heel kordaat. “De bedoeling van crowd management en crisiscommunicatie is dat je ervoor zorgt dat je de juiste informatie hebt op het juiste ogenblik en alle beslissingen neemt en sturingen doet zodat er geen paniek ontstaat. In een panieksituatie willen mensen naar buiten en die gaan dat blindelings doen. Daar is heel veel onderzoek naar gedaan, dat is pure razernij op dat ogenblik, mensen vertrappelen elkaar… Op dat moment kan je niks meer doen. Dan ben je te laat. De bedoeling is dat je de dingen zo organiseert dat je al die stappen voor blijft, dat je vooraf kunt gaan sturen, dat je mensen juiste informatie kunt gaan geven. Bijvoorbeeld door de ontploffing van een gasfles vallen er misschien een of twee slachtoffers. Maar de paniek die daar eventueel ontstaat, ontstaat niet door die ontploffing, maar doordat mensen weg willen en het gevoel hebben dat ze niet weg kunnen. Als mensen weten waar ze weg kunnen en goed geïnformeerd zijn, dan is er geen probleem. Omdat al die dingen heel goed geregeld zijn op voorhand, kan je heel veel voorkomen.”

Wetgeving
Een gelijkaardig systeem wordt in België onder andere ook gebruikt tijdens Pukkelpop en de Gentse Feesten. In Nederland staat crowd management volgens Ward Roef een stuk verder omdat daar de nodige wettelijke basis al werd gelegd. Zover staat ons land echter nog niet. “Het is zo dat er ook heel wat organisaties pas dingen gaan doen als het wettelijk verplicht is. Wij zijn 25 jaar geleden begonnen, net na het Heizeldrama.” Na deze tragedie in 1985, waarbij toen 39 mensen om het leven kwamen, zag België wel een verstrenging van de regels en verantwoordelijkheden rond openbare evenementen, maar in de jaren ’90 verslapte die aandacht geleidelijk aan. “De druk was voorbij, men ging besparingen doen eigenlijk, en men heeft de lat lager gelegd. Er is veel aan het veranderen sinds de recente aanslagen en er is zeker een open mind, dus laten we hopen dat dit weer een positieve stap in de goede richting gaat zijn.” (ds)

Video: Kris Van de Sande
Montage: Andy Surleraux
Tekst en interview: Dirk Schuermans

Ook interessant

Suikerrock verwacht drie dagen feest in Tienen

23/07/2018

23/07/2018

Komend weekend staat de binnenstad van Tienen weer op zijn kop, dat lijkt nu al een feit. Toch was er...

Rock Herk

23/07/2018

23/07/2018

Het voorbije weekend was er weer een geslaagde 36e editie van Rock Herk in Herk-de-Stad. Het festival verkocht uit –...

Suikerrock dag 3: met het hele gezin genieten van live jukebox

01/08/2017

01/08/2017

Entertainment voor het hele gezin in de namiddag en het betere werk voor een breed publiek vanaf de vooravond blijft...

#Pkp16 door de ogen van Bregt, festivalganger en ‘ad interim’ redacteur (deel 1)

20/08/2016

20/08/2016

De tweede helft van de Hasseltse zomer lijkt al jarenlang in beslag genomen door het Pukkelpopfestival. Je kan er vanaf...

Zo geraak je gratis op Pukkelpop (en weer thuis)

10/08/2016

10/08/2016

  Pukkelpop, De Lijn, de NMBS, de provincie Limburg en tal van Limburgse gemeenten doen ook dit jaar weer de...

30 Jaar Suikerrock, the big kickoff

30/07/2016

30/07/2016

Na twee dagen David Gilmour in Tienen begon Suikerrock vrijdag 29 juli effectief aan z’n verjaardag. 30 keer reeds werd...

Cocaine Piss: Waals kabaal, weinig staal

15/07/2016

15/07/2016

“Fuck this!” herhaalt een blond meisje dat op haar knieën zit, met een zwart petje en een gescheurd T-shirt aan,...

Glenn Claes: aangename verrassing

25/06/2016

25/06/2016

Weet je nog: het moment dat Glenn Claes vier, kleine woorden nodig had om je te overdonderen? Met ‘I shot...

Tyler Bryant: a shot in the (shy) sky

23/06/2017

23/06/2017

Tyler Bryant, Zuiderling (Amerikaanse zuiderling dan) trapt Genk in de nehneh’s om kwart over zeven. Met zijn band The Shakedown...

Pukkelpop 2017: de jaarlijkse lokroep van de Kiewitse grassprietjes

11/08/2017

11/08/2017

Volgende week, tussen woensdag 16 en zaterdag 19 augustus, loopt het equivalent van het totale inwonersaantal van Hasselt weer rond...

Kleinkunst in ‘da house’

25/06/2016

25/06/2016

Tourist LeMC, als laatste toegevoegd aan de affiche, opende met de hit ‘En Route’. Het Stadsplein was ondertussen goed volgelopen...

Donderdag uitverkocht

25/07/2016

25/07/2016

Er zijn geen dagtickets meer voor donderdag 18 augustus, laat de organisatie van Pukkelpop weten. De laatste 1.000 stuks die...

Vreemde eend in de bijt

25/06/2016

25/06/2016

Bent Van Looy bracht in maart zijn nieuwe CD ‘Pyjama Days’ op de markt. In zijn single ‘My Escape’ zingt...

Chantal bleef helaas in Waterschei

26/06/2016

26/06/2016

Als je haar al op het podium verwacht had: jammer, ze was er niet. Of beter, ze was er wel,...

Pukkelpop dag 2: u was “beautiful!” volgens Elbow

19/08/2017

19/08/2017

Een portie good old American indie mag vanzelfsprekend niet ontbreken. Die eer is voor Parquet Courts, momenteel New York’s finest....

Reageer

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.